Dubbelzorgvragers
Dubbelzorgvragen: Samen leren kijken door meerdere brillen
Eerstelijnszorgverleners, casemanagers dementie, POH’ers ggz, thuiszorgmedewerkers, psychologen en specialisten ouderengeneeskunde. In grote getalen (150 personen!) waren ze aanwezig bij het symposium Dubbelzorgvragers, op 21 november jl. “Dat toont wel aan dat de behoefte aan meer kennis en aan lijnen verbinden groot is”, vertelt projectleider Anique Driessen. “Want iedereen heeft met onbegrepen en complex gedrag te maken.”
Het netwerk Dubbelzorgvragers streeft ernaar onbegrepen en complex gedrag eerder te signaleren, zorgverleners vroegtijdig te verbinden en samen te laten handelen, liefst voordat de situatie in een zorgteam of in de thuissituatie escaleert. “Mensen uit de eerste lijn zien exact dezelfde problematiek als in het verpleeghuis. Zij missen soms de ingang naar: ‘wie kan mij helpen? wanneer schakel ik wie in?’ Met dit congres, en de andere leermiddelen die we inzetten, hopen we hen een helder kompas te bieden.”
Drie thema’s die in elkaar grijpen: brein – gedrag – de mens achter de casus
Het programma was opgebouwd rond de thema’s brein, gedrag en de mens achter de casus. Janine Collet, specialist ouderenzorg, gaf een toegankelijke én diepgaande inkijk in veroudering, neurobiologie en het brede spectrum aan dementiële beelden. Niet elke vorm van dementie begint immers met vergeetachtigheid, ook gedragsverandering kan een teken zijn. Dat maakt vroeg signaleren complex, zeker bij jongdementie, een groep die veel groter blijkt dan gedacht. GZ-psycholoog Joppe Lieverse illustreerde het effect van ‘kijken door verschillende brillen’ met casuïstiek uit de praktijk. Zijn boodschap aan de hand van pakkende casuïstiek: we kunnen ziekten weliswaar niet genezen, maar wél het leven van cliënten draaglijker en menselijker maken door rustig te analyseren wat we zien en wat iemand werkelijk nodig heeft. Specialisten ouderengeneeskunde Mariëlle Pruppers en Jessica Ruisch zoomden in op wat je niet direct ziet. Informeer naar het levensverhaal van je patiënt, naar wensen qua behandeling, naar doorgemaakte trauma’s waarmee mensen hebben leren omgaan, maar die weer naar boven komen als de hersenfuncties minder worden. Jessica’s voorbeelden over trauma en dementie, waaronder casuïstiek rond weigeren van zorg, raakten een gevoelige snaar bij meerdere aanwezigen.
Multidisciplinair expertpanel en rollenspellen: “Het mocht schuren”
Nieuw dit jaar was een multidisciplinair expertpanel, bestaande uit alle sprekers, aangevuld met Louis Winants, sociaalpsychiatrisch verpleegkundige i.o., Kim Janssen, wijkverpleegkundige plus en Debby Peeters, verpleegkundig specialist GGZ. Deelnemers konden direct vragen stellen zodra eigen casuïstiek werd herkend. Tijdens de workshop: “Gedraag je!” werd door middel van rollenspel ingezoomd op cliëntgedrag en hoe hiermee om te gaan. Ook de dynamiek tussen hulpverlener, cliënt en steunsysteem werd uitgelicht. Het rollenspel was luchtig en tegelijkertijd soms confronterend en bood inzichten over: hoe ga je als zorgverlener bij iemand binnen? Hoe betrek je een overbelaste mantelzorger? Hoe ga je om met weerstand? Welke rol speelt je eigen karakter in de dynamiek? De zaal deed volop mee in de discussies die volgden.
Nieuwe stappen in professionalisering
Het symposium is onderdeel van de bredere ambitie om het netwerk Dubbelzorgvragers te professionaliseren. De steun van ZorgConnect maakte het mogelijk om het symposium geaccrediteerd aan te bieden. Een nieuwe module in de leerlijn Dubbelzorgvragers is in de maak, evenals een regionale sociale kaart met een gedragsescalatieladder. Sinds oktober is de nieuwe website www.dubbelzorgvragers.nl live, met informatie over het netwerk en scholingen. Binnenkort is hier het symposium terug te kijken als onderdeel van de leerlijn.”
