Toekomstbestendige zorg voor ouderen in Zuid-Limburg

Op 4 december vond het Event Grip op de Limburgse VVT Capaciteit plaats in Kasteel Limbricht. De grote zaal was tot de laatste stoel bezet met vertegenwoordigers van zorgorganisaties uit heel Limburg. “Met de toenemende vraag en complexiteit van zorg, én de arbeidskrapte is het van belang om op een slimmere manier naar het benutten van de capaciteit te kijken”, zo trapte Jody Crommentuijn, regiomanager bij Zuyderland en lid van de stuurgroep van het project Grip op Capaciteit, af. Zij blikte kort terug op het project Grip op Capaciteit van ZorgConnect dat in Zuid-Limburg in 2023 met 4 organisaties van start ging. Inmiddels is het aantal deelnemers gegroeid tot 9. Een kort filmpje over Grip op Capaciteit bij Delphinium in Heerlen, een van de deelnemers van het eerste uur, geeft aan dat er in het begin sprake was van scepsis. De twijfel sloeg echter snel om in enthousiasme, nadat duidelijk werd dat beter inzicht in activiteiten, in relatie tot inzet van personeel, duidelijke handvatten biedt om de capaciteit veel slimmer in te zetten, met meer werkplezier tot gevolg. Over de toekomst van de gezondheidszorg Daarna was het woord aan Prof. dr. Dominique Vandijck, professor gezondheidseconomie verbonden aan de UGent en gastprofessor aan diverse andere universiteiten en hogescholen. Hij is tevens co-CEO van de vzw Stop Darmkanker. Vanuit zijn interesse, onderwijs en onderzoek ligt zijn focus op de toekomst van onze gezondheidszorg, voornamelijk getriggerd vanuit een preventie, kwaliteits- en efficiëntieperspectief. Vandijck hield een energiek betoog over het zorginfarct waar België (en ook Nederland) op afstevent als de zorg blijft doorgaan op de huidige weg. Hij pleitte voor investeringen in innovatie waarbij het vertrekpunt gezondheid (en niet ziekte) is, en sterk wordt ingezet op preventie in plaats van genezen. Gezondheid wordt bepaald door levensstijl, fysieke en sociale omgeving en biologische en genetische factoren. Gezondheidszorg en welzijn hebben daarom een multicausale aanpak nodig. Verder ging hij in op de organisatie van de zorg in België, die volgens hem veel te versnipperd is. Het is veel slimmer, beter voor de patiëntuitkomsten en goedkoper om (complexe) zorg te centraliseren. Ook is het van belang een systeem te kiezen dat niet de zorgconsumptie stimuleert maar juist preventie. Dat alles vraagt om scherpe keuzes en reflectie. Dat is moeilijk maar absoluut noodzakelijk om de zorg toegankelijk en betaalbaar te houden. Deelsessies De 80 deelnemers gingen daarna uiteen voor twee rondes van deelsessies: Van vraag naar werk naar formatie (over het opstellen van inzetnormen), Het optimale dienstrooster, De nieuwe CAO, Sturen op inzetnormen en De zorgverlener als expert. Elke deelsessie werd begeleid door een vertegenwoordiger van een aan het project Grip op Capaciteit deelnemende zorginstelling én een consultant van Ximius. Afsluiting Na de leerzame en interactieve deelsessies vond nog een kennisquiz plaats en werd de vernieuwde versie van de toolbox uitgereikt. De toolbox omvat een beschrijving van de diverse modules van Grip op Capaciteit en stelt de organisaties in staat zelfstandig aan de slag te gaan. Het officiële deel van het event sloot af met een Mentimeter over de belangrijkste take-aways van de middag: contacten met collega’s, ervaringen delen, leren van elkaar, interessant en leerzaam. Als afsluiting vond nog een netwerkborrel plaats waarin geanimeerd werd nagepraat. Het event Grip op Capaciteit werd vanuit het project Grip op Capaciteit georganiseerd door Ximius en mogelijk gemaakt dankzij ZorgConnect Zuid-Limburg.

Trots op wat we samen bereikten – dank en fijne feestdagen Het einde van het jaar nadert. Tijd voor bezinning en reflectie, ook op hoe we in 2025 vorm hebben gegeven aan de projecten binnen ZorgConnect Zuid-Limburg. Wat feiten op een rij: * 20 organisaties zijn inmiddels aangehaakt bij ZorgConnect Zuid-Limburg naast uiteraard het Zorgkantoor; * We hebben in 2025 4 implementatieprojecten en 2 ontwikkeltrajecten uitgevoerd én er zijn 2 experimenten van start gegaan; * Er zijn 3 Kenniscarrousels georganiseerd; * We hebben de ZorgConnect website gelanceerd samen met ZorgConnect Noord en Midden-Limburg; * Een nieuw DB-lid (Esther Voeten) en voorzitter zijn gestart; * Projectmatig Creëren heeft een vervolg gekregen met verschillende trainingen, intervisie en een evaluatie; * We hebben gereflecteerd op het netwerk samen met Universiteit Maastricht en de AWO-L. Een hele lijst waar we trots op mogen zijn! Ik wil iedereen die in 2025 direct en indirect een bijdrage heeft geleverd aan de mooie projecten en de netwerkoverstijgende activiteiten heel erg bedanken voor alle inzet. Geniet van de feestdagen en alle goeds voor 2026! Manon Goertz Voorzitter ZorgConnect Zuid-Limburg

Op dinsdagavond 25 november verzamelden bijna zestig zorgprofessionals, projectleiders, adviseurs en bestuurders zich in Heerlen voor de derde editie van de ZorgConnect-kenniscarrousel. Volgens deelnemers opnieuw een leerzame en nuttige avond met volop gelegenheid om bij te praten of kennis te maken met collega’s uit andere teams en organisaties. In een positieve en collegiale sfeer werden de deelnemers geïnformeerd over de laatste ontwikkelingen en werd een doorkijkje gegeven naar 2026. Na een enthousiast welkom door Manon Goertz, voorzitter ZorgConnect Zuid-Limburg, en toelichting van het programma door Elvira van Bergen, ging de groep uiteen voor de eerste ronde workshops over actuele projecten. Deelnemers konden in twee rondes kiezen uit: Grip op Capaciteit, Doorstroom Wlz, Nacht en Rust-app, Persoonlijke AI-assistent Inora en het ZELF-programma. Vraag het Inora Bij de workshop over persoonlijke AI-assistent Inora werd flink gediscussieerd over de vraag hoe nieuwe technologie kan bijdragen aan minder werkdruk, meer gezamenlijke taal en betere ondersteuning voor professionals en mantelzorgers. Projectleiders Vivian Heijnen en Joel Arets vertelden hoe Inora helpt om zorgverleners, cliënten en informele zorgverleners beter met elkaar te verbinden en het goede gesprek te ondersteunen. Vanuit een regionale samenwerking tussen meerdere VVT-organisaties is gewerkt aan een gedeelde kennisbasis over ziektebeelden, communicatie, verplegen en verzorgen, die via Inora eenvoudig toegankelijk is. Inora helpt bij informatie zoeken, plannen, activiteiten voorbereiden, communiceren en het begrijpelijk uitleggen van medische informatie. In het ontwikkel- en implementatietraject van 2025 is Inora getest, doorontwikkeld en in gebruik genomen. In 2026 werkt het team onder meer verder aan borging, uitbreiding en verdieping van de kennisbibliotheek. Ketenopstopping voorkomen In de workshop Doorstroom WLZ namen projectleiders Lisette Ars en Nicole Thomas de deelnemers mee in de aanpak richting het verminderen van ketenopstopping in de Wlz en betere benutting van regionale capaciteit. Hoewel de acute doorstroom al voor 80% goed georganiseerd is, blijkt vooral de aansluiting op de reguliere WLZ-keten verbeterpotentieel te hebben. De insteek is de aansluiting tussen grote en kleine aanbieders te verbeteren en cliënten en naasten eerder mee te nemen in woon- en zorgkeuzes. De klantreis die werd gepresenteerd leidde tot veel herkenning én praktische vragen: hoe voorkom je dat mensen te laat of juist te vroeg instromen? Hoe help je families om eerder het goede gesprek te voeren? Hoe maak je naasten bewust dat het gesprek nú al nodig is? Instrumenten zoals een regionaal zorgtoewijzingsvoorschrift, een gezamenlijke sociale kaart en de nieuwe WLZ-klantreis helpen professionals en cliënten om tijdig het gesprek te voeren en passende routes te vinden binnen de complexe zorgketen.” Grip op capaciteit Carmen van der Mark liet in de workshop Grip op Capaciteit Zuid-Limburg zien hoe negen zorgorganisaties gezamenlijk werken aan professioneel capaciteitsmanagement, ondersteund door de software CATO. Sinds 2023 is het programma gegroeid van inzicht creëren via activiteiten- en profielmetingen bij vijf organisaties, tot een regionale aanpak met een toolbox, standaardisatie en een kennisnetwerk waarin organisaties vier keer per jaar data, normen en ervaringen uitwisselen. Centraal staan vier modules: vraag naar werk definiëren, normen bepalen, formatie berekenen en het dienstrooster optimaliseren. Hiermee kunnen organisaties hun zorgvraag, personeelsinzet en roosters systematisch op elkaar afstemmen. De resultaten spreken voor zich: betere formatieberekeningen en optimalisaties in roosters en werkverdeling. De komende periode richt het programma zich op het structureel borgen van deze werkwijze, met een nieuwe versie van de toolbox die wordt gelanceerd tijdens het event Grip op de Limburgse Capaciteit op 4 december 2025. Structurele aandacht voor slaap In de workshop over de Nacht & Rust-app gaven Martijn Steijns en Bianca Miltenburg inzicht in de ontwikkeling, implementatie en borging van de Nacht & Rust-aanpak binnen Zuid-Limburgse zorgorganisaties. Sinds de oprichting van het consortium in 2023 is de app succesvol ontwikkeld, gelanceerd en geïmplementeerd in de psychogeriatrie. In 2025 ligt de focus op borging bij bestaande organisaties en uitbreiding naar twee nieuwe organisaties. Uit evaluaties blijkt dat factoren zoals implementatiestrategie, locatiegrootte, rolverdeling en digivaardigheid bepalend zijn voor het succes. Sinds 2025 krijgt slaap structureel aandacht tijdens artsen- en gedragsvisites, MDO’s en het zorgdossier, met per locatie aangewezen ‘kartrekkers slaap’ en meer betrokkenheid van disciplines zoals ergotherapie en psychologie.” Versterken zelfredzaamheid en eigen regie Tijdens de workshop over het ZELF-programma beschrijft implementatieleider Petra Panis hoe zeven zorgorganisaties in 2025 werken aan de implementatie van reablement via het ZELF-programma. Dat is een scholingstraject dat professionals ondersteunt in het versterken van de zelfredzaamheid en eigen regie van cliënten. Het programma is gebaseerd op het reablement-gedachtegoed. Hierbij gaat het niet meer om zorg overnemen (zorgen voor) maar over zorg ondersteunen (zorgen dat). Dat vraagt om een andere manier van denken en werken en daarvoor is scholing nodig. Het scholingstraject bestaat uit vijf bijeenkomsten plus coaching op de werkvloer. Daarnaast is een train-de-trainer-variant ontwikkeld waarmee organisaties trainers opleiden die parallel hun eigen ZELF-groepen begeleiden, wat moet leiden tot verdere verankering van reablement binnen teams en organisaties. De leerzame avond werd plenair afgesloten door Manon Goertz. In 2026 vinden opnieuw twee kenniscarrousels plaats. Nadere informatie over data en locatie volgt.